أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

306

قانون ( فارسى )

است . نسخه : بزر كاسنى ده درهم ، بزر كشوث ده درهم ، آب پز كاسنى بيابانى ( طرحشقوق ) خشكيده بيست درهم . افشرهء زرشك پانزده درهم ، لاك شسته پنج درهم ، راوند چينى پنج درهم . قارچ چمنى هفت درهم . همه را با گلاب قند درهم بسرشند . و با آب سبزيهاى نامبرده در اين نسخه تناول كنند . در حقيقت اين معجون را اطبّاى پيشينه استعمال كرده‌اند ، امّا يكى از اطبّاى اين اواخر ، ادعا مىكند كه از شاهكارهاى خود او است ! در هر حال اين معجون از معجون كلكلانج بيشتر جاى اعتماد و سالمتر است . در اسهال دادن بيمار بسيار فعال و در عين حال نيروبخش است . شربتى در علاج استسقا خوب است كه تركيب زير را دارد . نسخه : سوختهء ساييدهء مس به وزن يك مثقال . چلغوز كبوتر ، يك مثقال . چوبك ساقهء گياه فيجن ( سداب ) سه مثقال همه را با اندكى نمك خمير در شرابى ريزند و بخورند . شربت زنبق نيز براى بيماران استسقايى خوب است . حبّهاى تناولى كه در علاج بيمارى استسقا بهره رسانند از اين قرارند : 1 - حب موسوم به حب فيلغريوس كه تركيبش چنين است . نسخه : سونش مس ، برگ خامالاون و بزر رازيانهء شامى از هريك يك جزء . همه را درهم بسرش و حب بساز ! اگر نيروى بيمار زياد است ، هر باره به وزن يك مثقال ، و اگر نيروى كافى ندارد ، به وزن يك درهم تناول كند . و اينك سياهه‌اى از نام داروهايى كه حب از آنها سازند و در علاج بيمارى استسقا مفيدند : حب بهرام « 1 » ، حب خمسه ( خمس - نسخه . ) ، حب سكبينه ، حب خامالاون ( حب شعثا - نسخه . ) كه در علاج استسقاى خيگى فوق العاده مفيدند . حب راوند در استسقاى گوشتى بسيار مفيد است . حب مقل ، حب گاو كشك ( شبرم ) در علاج استسقا مفيدند . حبهايى را نيز در اقرابادين ذكر كرده‌ايم كه در علاج بيمارى استسقا مفيد و تأثيربخشند . اين حب كه تركيبش در زير آيد بسيار خوب است .

--> ( 1 ) - بهرام يا بهرم يا بهرمان - عصفر - تذكرهء انطاكى . بهرام - عصفر - تحفه . عصفر - كاجيره .